رصد

کد خبر: ۱۲۱۴۳۱
تاریخ انتشار: ۲۳ دی ۱۳۹۵ - ۰۹:۳۹
باربارا اسلاوین؛ خبرنگار آمریکایی:
برخی تحلیلگران ایرانی بر این باورند که در کوتاه‌مدت، مرگ هاشمی‌رفسنجانی مانعی بر سر انتخاب مجدد روحانی در انتخابات ریاست‌جمهوری پیش‌رو نخواهد بود و حتی شانس او را در پیروزی در این انتخابات توسعه خواهد داد، از آنجا که این روزها به‌درستی ایرانیان به سوگ معلم رئیس‌جمهوری کنونی‌شان نشسته‌اند، اما در بلندمدت، برای روحانی و دیگر چهره‌های عمل‌گرای سیاسی مشکلاتی به وجود خواهد آمد؛ به‌ویژه در برقراری ارتباط آتی با آمریکا.

باربارا اسلاوین، روزنامه‌نگار آمریکایی ١٢ سال پیش به ایران آمد و در آن سفر گفت‌وگویی با اکبر هاشمی‌رفسنجانی داشت. گفت‌وگویی که حالا بخش‌هایی از آن را در سایت المانیتور بازنشر کرده و به بیان برخی از روایت‌های آن دیدار پرداخته است. از خوشرویی هاشمی گفته و عزم راسخش در ترمیم روابط ایران و غرب. او را قهرمان نگاه معتدل در ایران دانسته و معتقد است که حالا بار این مسئولیت بر دوش حسن روحانی و دیگر میانه‌روها در ایران افتاده است. 

به گزارش پایگاه تحلیلی رصد به نقل از «شرق»، او همچنین تأکید کرده که هاشمی در روزهای دشواری از تاریخ ایران از این دنیا رفت و بدون‌شک حضورش چه در بلندمدت و چه در کوتاه‌مدت تأثير شگرفی بر تاریخ سیاسی معاصر ایران خواهد داشت. این روایت در ادامه می‌آید:

همه چیز درباره مصاحبه‌ای که ١٢ سال پیش با هاشمی‌رفسنجانی انجام دادم، فوق‌العاده بود، از مخالفت‌کردن برخی همراهان هاشمی گرفته که باید مجوز این گفت‌وگو را می‏دادند تا کنترل امنیتی دقیق پیش از ملاقات در دفتر رئیس‌جمهوری اسبق ایران.در غروب یک روز سرد زمستانی در فوریه سال ٢٠٠٥، (زمستان ١٣٨٣) هاشمی‌رفسنجانی در حال برنامه‌ریزی برای یک بازگشت سیاسی دیگر به قدرت بود. او تصمیم گرفته بود به جهانیان و مردم ایران پیام پایان رابطه خصومت‌آمیز با آمریکا را مخابره کند. وضعیتی که به باور او، به برد انتخاباتی‌اش در انتخابات ریاست‌جمهوری سال بعد کمک می‌کرد.گفت‌وگو با خبرنگار بخش دیپلماسی«USA Today»به توصیه مشاوران او می‌توانست در تحقق این هدف مؤثر افتد. 

اگر رفسنجانی زنده بود، او به‌طورقطع به فکر راهی برای تأثيرگذاری بر حوادث بود، اما حالا صدای این روحانی زیرک برای همیشه بی‌صدا شده است

حسب اتفاق آن روزها من خبرنگار دیپلماسی این رسانه بودم.یکی از جملاتی که از مصاحبه با او به یاد دارم این بود که گفته بود :«تنها دلیلی که من امروز اینجا روبه‌روی شما آماده گفت‌وگو نشسته‌ام، این است که ما هیچ تفاوتی با مردم آمریکا نداریم».پیش از آغاز ارتباط رسمی ایران و آمریکا، آمریکایی‌ها بايد برای آزادسازی دارایی‌های ایران به دنبال آزاد‌سازی گروگان‌ها اقدام می‌کردند، هاشمی آن‌موقع می‌گفت طرف آمریکایی باید نشانه مثبتی از خود نشان دهد تا ما بتوانیم به صداقت آنها باور داشته باشیم.مهدی، یکی از پسران هاشمی‌رفسنجانی، در دیداری پیش از انجام مصاحبه با پدرش، بسیار صریح و شفاف بود. هرچند حوادث در ایران اغلب پیش‌بینی‌ناپذیر است؛ به این معنا که با وجود آنکه رفسنجانی در دور نخست کارزار انتخاباتی پیروز میدان بود و به دور دوم رسید اما در دور بعدی به بازیگر سیاسی پوپولیستی مانند احمدی‌نژاد باخت، مردی که به مراتب دیدگاه‌های مواجهه‌ای بیشتری به ارتباط ایران با آمریکا و به طور کلی جامعه بین‌الملل داشت.

گرچه در انتخابات سال ٢٠١٣ این بار حسن روحانی از شاگردان هاشمی توانست پیروز میدان شود؛ آن هم پیش از آغاز مذاکرات کاربردی ایران و آمریکا بر سر توافق هسته‌ای، توافقی که مسیر ارتباطی برای آینده دوجانبه شکننده میان دو کشور به وجود آورد.هاشمی‌رفسنجانی آمریکا را به جزء می‌شناخت. 

پیش از انقلاب اسلامی ایران در سال ٥٧، هاشمی برای دیدار با برادرش محمد که دانشجوی دانشگاه برکلی بود، به آمریکا سفر کرده و گوشه و کنار آمریکا را دیده بود. محمد هاشمی به خوبی انگلیسی حرف می‌زد و یکی از افرادی بود که من را پیش از انجام مصاحبه با برادرش ملاقات کرد و اما دیگر افرادی که آن موقع در حلقه همراهان هاشمی بودند؛ حسین موسویان، کارشناس ارشد شورای عالی امنیت ملی، محمد عطریانفر، حسن روحانی و پسر رفسنجانی. مصاحبه با رفسنجانی درست ساعاتی پیش از آن اتفاق افتاد که من چندروزی خروجم از ایران را به تعویق انداخته و البته در آستانه ترک ایران بودم.

 از آنجا که برخی نیروهای امنیتی اطراف هاشمی در بمب‌گذاری صورت‌گرفته به وسیله مجاهدین خلق [منافقین] کشته شده بودند، شرایط امنیتی اطراف او شدید بود و حتی برای بردن دستگاه ضبط صوت کوچک به داخل جلسه، بحث در گرفت.بااین‌حال در جلسه، هاشمی‌رفسنجانی گشاده‌رو با لبخندی بر چهره و به‌وضوح خرسند از مواجهه‌ای نادر با یک خبرنگار آمریکایی، میزبان خوبی بود. هاشمی البته می‌دانست که نظراتش در تأیید مردم آمریکا و نقد سیاست‌های دولت آمریکا به سرعت به داخل ایران کمانه خواهد کرد. اما درست چند روز پیش‌تر، جورج دبلیو بوش، رئیس‌جمهوری وقت آمریکا که در سال ٢٠٠٢ ایران را در کنار کره شمالی و عراق محور شرارت نامیده بود، دور تازه‌ای از حضور در قدرت را با شعار مبتنی‌ بر دموکراسی‌خواهی آغاز کرده بود، با تأکید بر اینکه اگر شما برای آزادی‌تان برخیزید، آمریکا در کنار شما خواهد ایستاد.در همان حال کاندولیزا رایس، وزیر امور خارجه بوش در نخستین سفر کاری‌اش به خارج از کشور، مسائل حقوق بشر در ایران را منفورشده نامیده و به ایران در زمینه ساخت سلاح هسته‌ای هشدار داده بود.

هاشمی به نیکی از جامعه و مردم آمریکا یاد می‌کرد، اما سخن‌گفتن از دولت و سیاست‌ورزی در آمریکا مسئله دیگری بود.او می‌گفت این شبیه یک دایناسور است، با مغزی کوچک و بدنی سنگین

این در حالی است که رفسنجانی همه این ادعاها را رد کرد و آنها را بی‌معنا و حرف درشت و بی‌فایده دانست. علاوه بر اینکه اضافه کرد ایران هیچ‌گاه از سلاح‌های هسته‌ای استفاده نخواهد کرد و به همین خاطر آنها هیچ سودمندی برای ما نخواهند داشت.او به خوبی و نیکی از جامعه و مردم آمریکا یاد می‌کرد، اما سخن‌گفتن از دولت و سیاست‌ورزی در آمریکا مسئله دیگری بود. هاشمی می‌گفت این شبیه یک دایناسور است، با مغزی کوچک و بدنی سنگین. فحوای بیانش دولت آمریکا بود. دولتی که دو سال پیش به عراق حمله کرده بود و درعین‌حال در جنگ هشت‌ساله ایران و عراق حدفاصل ١٩٨٠ تا ١٩٨٨ دست به حمایت از دولت عراق زده بود.

به باور هاشمی این دولت بازیگر بی‌منطق و خطرناکی بود که سنگینی وزنش را به اطراف می‌انداخت بی‌آنکه متوجه تبعات آن باشد.بااین‌حال به خاطر قدرت اقتصادی آمریکا در نظام بین‌الملل و توان نظامی این کشور، هاشمی‌رفسنجانی ترویج‌گر ترمیم شکاف میان دو کشور شده بود؛ با فهم این نکته که ایران هیچ‌گاه بدون ترمیم رابطه با واشنگتن به شکوفایی درستی دست نخواهد یافت، اما دیگر اجزای حکومت در ایران آمریکا را شیطان بزرگ می‌دانند و تأکید دارند که ایران باید اصول انقلابی خود را حفظ کند.

هاشمی آغازگر بازسازی رابطه با آمریکا

حالا با رفتن هاشمی، کار حفاظت از توافق هسته‌ای و توسعه روابط ایران و واشنگتن به دوش حسن روحانی و دیگر پرورش‌یافتگان مکتب هاشمی می‌افتد. از جمله دیپلمات کهنه‌کار و البته وزیر امور خارجه وقت ایران، «محمدجواد ظریف». برخی تحلیلگران ایرانی بر این باورند که در کوتاه‌مدت، مرگ هاشمی‌رفسنجانی مانعی بر سر انتخاب مجدد روحانی در انتخابات ریاست‌جمهوری پیش‌رو نخواهد بود و حتی شانس او را در پیروزی در این انتخابات توسعه خواهد داد، از آنجا که این روزها به‌درستی ایرانیان به سوگ معلم رئیس‌جمهوری کنونی‌شان نشسته‌اند، اما در بلندمدت، برای روحانی و دیگر چهره‌های عمل‌گرای سیاسی مشکلاتی به وجود خواهد آمد؛ به‌ویژه در برقراری ارتباط آتی با آمریکا.

با نوسازی برند پیشین خود، هاشمی توانست برنده انتخابات مجلس خبرگان رهبری شود. همچنین با درنظرگرفتن رابطه تنگاتنگ هاشمی با روحانیت، بدون‌شک حضور او می‌توانست در آینده سیاسی ایران تأثير مثبتی داشته باشد، اما حالا رقبای قدیمی او دیگر هیچ نگرانی‌اي بابت وزن سیاسی و تأثيرگذاری‌های آتی او نخواهند داشت.باید دید آیا دونالد ترامپ، رئیس‌جمهوری آمریکا، به حفظ توافق هسته‌ای پایبند خواهد بود؟ آیا او به دنبال مواجهه با ایران است و اینکه آیا ایران قصد دارد طرف آمریکایی را برانگیزاند یا نه؟‌ اگر رفسنجانی زنده بود، او به‌طورقطع به فکر راهی برای تأثيرگذاری بر این حوادث بود، اما حالا صدای این روحانی زیرک برای همیشه بی‌صدا شده است.


مطالب مرتبط
نام:
ایمیل:
* نظر:
رصد چهره‌ها
امان الله قرایی مقدم:

روزگار اصولگرايان به‌سرآمده است

روزگار اصولگرايان به‌سرآمده است
طوری که گفته می‌شود روزگار اين جريان سياسي به‌سرآمده است. سخنان و افكار اصولگرايان ديگر در جامعه کمتر خريدار دارد. حتي افراد سنتي نيز در افكار و عقايد...
حمیدرضا حاجی‌بابایی:

رکوداقتصادی‌کشور در۵۰سال‌گذشته‌بی‌سابقه‌است

رکوداقتصادی‌کشور در۵۰سال‌گذشته‌بی‌سابقه‌است
امروز رکود اقتصادی کشور در 50 سال گذشته بی‌سابقه بوده و این برای مملکتی که از نظر نیروی انسانی و منابع هیچ‌چیز کم ندارد، بسیار بد است و ما در ...
رصد تحلیل‌ها
آخرین خبر

آخوندي: چالش اصلي شهرهاي امروزي بدمسکني است

رشد 55 درصدي صادرات ريلي از ابتداي سال جاري

وزير نيرو: هيچ انتقال آب جديدي در دولت يازدهم صورت نگرفت

معاون وزير اقتصاد: ايران هنوز جزء کشورهاي ريسک بالا در FATF است

رئيس اسبق صندوق بين المللي پول به بيش از چهار سال زندان محکوم شد

وجود 1.6 ميليون خانه خالي از سکنه

فرار مالياتي ۹۹۰ ميلياردي ۷۷ نفر!

حجم اجراي تعهدات توافق اوپک کاهش يافت

مردم سالي چقدر لباس مي‌خرند؟

ثروت 4 نفر برابر با 100 ميليون تن!

حضور توليت آستان قدس در انتخابات رياست جمهوري رسما تکذيب شد

سناتور آمريکايي: جاي ترامپ بودم برجام را کاملاً لغو مي‌کردم

سه مقصد جذاب و لوکس سفر نوروزي

سفر رئيس جمهور به خوزستان پايان يافت

تاکيد وزير کشور بر اصل مهم بي طرفي در انتخابات

رهبر انقلاب: مبارزه با ظالمان منحصر به مبارزه با شمشير نيست

جروزالم‌پست: نتانياهو با پوتين درباره «حضور نظامي ايران در مرز رژِيم صهيونيستي» رايزني مي‌کند

تاکيد «اميرعبداللهيان» بر نقش سازمان‌هاي مردم‌نهاد

جمعي از شاعران مذهبي با رهبر انقلاب ديدار کردند

چند خبر کوتاه؛ بسته خبري ساعت 23

کره شمالي فشارهاي چين و همراهي اين کشور با آمريکا را محکوم کرد

نتانياهو در استراليا: بلندي‌هاي جولان هرگز به سوريه برنخواهد گشت

پرونده فساد نتانياهو دامن رئيس دفترش را نيز گرفت

ترامپ: آمريکا بايد در عرصه تسليحات هسته‌اي جلودار باشد

دونالد ترامپ امروز فرمان اجرايي جديدي امضاء مي‌کند

معاون اول ترامپ: جنگ اسرائيل جنگ ماست

پليس مالزي: برادر رهبر کره شمالي با گاز اعصاب کشته شده است

اف‌بي‌آي درخواست تکذيب علني ارتباط اطرافيان ترامپ و روسيه را رد کرد

يکي ديگر از قوانين دوره اوباما لغو شد

تغيير در فهرست اتباع تحريمي وزارت خزانه داري آمريکا

آتش سوزي در قطار يزد - تهران

۲۲کشته و مجروح در واژگوني وانت تويوتا

سرقت از طلافروشي ستارخان

سرگرداني مسافران بغداد - تهران در فرودگاه

جزئيات شهادت يک مأمور پليس‌راه در محور ميناب - جاسک

مرگ خاموش يک خانواده 3 نفره

11 استان در انتظار باران و رگبار

پرونده «اکبر جوجه» روي ميز کميسيون اصل ۹۰

برق برخي از مناطق اهواز قطع شد

تاييد حکم اعدام قاتلان طلافروش يزدي